Μάραθος 100 γρ

Μάραθος (Foeniculi semen) Φυτό πολύ γνωστό σαν αρτυματικό, αυτοφυόμενο σε πετρώδες περιοχές της Ελλάδος, γνωστό επίσης ως μάραθο, μάλαθρο, φινόκιο, μάραζα. Η λατινική ονομασία προέρχεται από το foenum, που σημαίνει σανός, επειδή τα φύλλα του (ή η μυρωδιά τους) θυμίζουν σανό. Αναφέρεται από τον Ιπποκράτη και κατά την εποχή του Θεοφράστου ήταν γνωστό με το όνομα μάραθον. Επίσης ο Διοσκουρίδης μας πληροφορεί ότι οι αρχαίοι το χρησιμοποιούσαν για φαρμακευτικούς σκοπούς. Κατά τον Πλίνιο και τον Κέλσο, ήταν επίσης γνωστό στους Ρωμαίους.
Είναι διετές ή πολυετές, ύψους 2-4 μέτρων, πολύκλαδο, με φύλλα νηματοειδή και άνθη διατεταγμένα σε δέσμες με σχήμα ομπρέλας , που εμφανίζονται στα μέσα του καλοκαιριού. Καλλιεργείται κυρίως σαν λαχανικό καθώς και για τους σπόρους του, από τους οποίους παραλαμβάνεται αιθέριο έλαιο, χρήσιμο στη φαρμακευτική, την ποτοποιΐα και τη σαπωνοποιΐα.
Φαρμακευτικές ιδιότητες (διουρητικές, τονωτικές, αντισηπτικές) έχουν επίσης και τα φύλλα του μάραθου.  

Θρεπτική αξία

Εκτός από τις πολλές μαγειρικές του χρήσεις, ο μάραθος και οι σπόροι του προσφέρουν οφέλη στην υγεία, έχοντας αντιοξειδωτικά, αντιθρομβωτικά, αντιφλεγμονώδη και αντιβακτηριακά αποτελέσματα. Ο μάραθος έχει θεραπευτικές ιδιότητες παρόμοιες με εκείνες του γλυκάνισου και του άνηθου. Το αφέψημά του, που παρασκευάζεται ρίχνοντας σπόρους μάραθου σε βραστό νερό, χρησιμοποιείται για την αντιμετώπιση των κολικών των μωρών.

Ένα φλιτζάνι (87 γραμμάρια) ωμού βολβού έχει μόνο 27 θερμίδες και περιλαμβάνει 3 γραμμάρια φυτικών ινών. Επίσης περιέχει 9,5% πρωτεΐνες, 10% λίπος, 13,4% μέταλλα, 18,5% φυτικές ίνες και 42,3% υδατάνθρακες.

Περιέχει ακόμη:

· Βιταμίνη C (12% της Συνιστώμενης Ημερήσιας Παροχής),

· Ασβέστιο (3% της ΣΗΠ),

· Σίδηρο (4% της ΣΗΠ),

· Μαγνήσιο (4% της ΣΗΠ),

· Κάλιο (8% της ΣΗΠ),

· Μαγγάνιο (7% της ΣΗΠ).

Το φυτό χρησιμοποιείται ως οιστρογονικός παράγοντας για αιώνες. Έχει αναφερθεί ότι αυξάνει την έκκριση του γάλακτος, προωθεί την εμμηνόρροια και αυξάνει τη λίμπιντο. Η ανηθόλη έχει θεωρηθεί ως ο ενεργός παράγοντας, ωστόσο ορισμένες μελέτες έδειξαν ότι οι πραγματικοί φαρμακολογικοί δραστικοί παράγοντες μπορεί να είναι τα πολυμερή της ανηθόλης, όπως η διανηθόλη και η φωτοανηθόλη.

Ευεργετικές ιδιότητες του μαράθου

Ακολουθούν τα πιο σημαντικές ιδιότητες για την υγεία που έχουν βρει οι επιστημονικές μελέτες.

1. Μπορεί να συνεισφέρει στο αδυνάτισμα

Οι μαραθόσποροι ενδεχομένως να μειώνουν την όρεξη. Μελέτη σε εννιά υγιείς γυναίκες έδειξε ότι εκείνες που έπιναν ένα ρόφημα μάραθου 250 ml το οποίο παρασκευάστηκε από δύο γραμμάρια σπόρων, πριν καταναλώσουν το μεσημεριανό τους γεύμα, αισθάνονταν λιγότερο πεινασμένες και κατανάλωναν λιγότερες θερμίδες κατά τη διάρκεια του γεύματος από εκείνες που έπιναν τσάι ενός άλλου βοτάνου [2]. Να σημειωθεί ωστόσο ότι μια άλλη μελέτη δεν επιβεβαίωσε αυτό το αντιορεξιογόνο αποτέλεσμα [3].

2. Μπορεί να ωφελήσει τις γυναίκες που θηλάζουν

O μάραθος έχει γαλακτογόνες ιδιότητες καθώς βοηθάει στην αύξηση της έκκρισης του μητρικού γάλακτος. Η έρευνα υποδηλώνει ότι συγκεκριμένες φυτικές ενώσεις, όπως η ανηθόλη και τα πολυμερή της είναι υπεύθυνες για τις γαλακτογόνες ιδιότητες του φυτού [4]. Ο μάραθος μπορεί να αυξήσει τα επίπεδα προλακτίνης στο αίμα, της ορμόνης που δίνει σήμα στον οργανισμό να παράγει το μητρικό γάλα, ωστόσο, δεν έχουν βρει όλες οι μελέτες αυτή την επίδραση.

3. Μετριάζει τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης

Mια μελέτη υποδηλώνει ότι τα φυτοοιστρογόνα που βρίσκονται στον μάραθο βοηθούν στη διαχείριση των μετεμμηνοπαυσιακών συμπτωμάτων. Στις συμμετέχουσες χορηγήθηκαν κάψουλες που περιείχαν 100 mg μάραθου, δύο φορές την ημέρα, για οκτώ εβδομάδες. Συγκρίθηκαν δύο ομάδες 45 γυναικών. Η μία έλαβε την πραγματική θεραπεία και η άλλη εικονική. Διαπιστώθηκαν σημαντικά χαμηλότερες βαθμολογίες μετεμμηνοπαυσιακών συμπτωμάτων στις γυναίκες που έλαβαν μάραθο [5]. Τα συμπτώματα της εμμηνόπαυσης κυμαίνονται από αλλαγές στη διάθεση ή τη σεξουαλική ορμή έως προβλήματα ύπνου, εξάψεων, άγχους και κατάθλιψης. Χρειάζονται ωστόσο μεγαλύτερες μελέτες για αυτό το θέμα.

4. Επίδραση στη σεξουαλική ικανοποίηση

Τουλάχιστον τρεις μελέτες διερεύνησαν την επίδραση του μάραθου στη σεξουαλική λειτουργία των γυναικών. Συνδυάζοντας τα ευρήματα, μια μετα-ανάλυση βρήκε ότι η σεξουαλική δραστηριότητα ήταν αρκετά βελτιωμένη στις γυναίκες που έλαβαν μάραθο σε σύγκριση με το εικονικό φάρμακο [6]. Το βότανο φαίνεται πως ανακουφίζει από τον κολπικό κνησμό, την ξηρότητα και της δυσπαρευνία.

5. Αντιμικροβιακές ιδιότητες

Ιστορικά, ο μάραθος έχει χρησιμοποιηθεί ως θεραπεία για πολλές μολυσματικές διαταραχές. Το εκχύλισμά του εμποδίζει την ανάπτυξη αρκετών βλαβερών βακτηρίων στο εργαστήριο, όπως είναι ο σταφυλόκοκκος, το κολοβακτηρίδιο και η σαλμονέλα. Μπορεί επίσης να αποτρέψει την ανάπτυξη των Candida albicans, Aspergillus niger και Fusarium oxysporum [1].

Δοσολογία 
Για το συμπληρώμα:

Δεν υπάρχει επίσημη δοσολογία για τον μάραθο. Στις περισσότερες κλινικές μελέτες, οι κάψουλες περιέχουν 100 mg των δραστικών συστατικών του και χορηγούνται 2 ή 3 φορές την ημέρα.

Για το βότανο:

Όταν χορηγείται ως τσάι, το βότανο λαμβάνεται συνήθως μισή ώρα πριν από το γεύμα (για τη βελτίωση της πέψης) και μέχρι 3 φορές την ημέρα για άλλους σκοπούς.